Сунъийй интеллект ва киберхавфсизлик

Бу йўналишда нима ўқитилади

Йўналиш икки йўналишни бирлаштиради: сунъий интеллект тизимларини яратиш ва уларни ҳимоя қилиш. Талабалар дастурлаш асосларини (Python, C++), математикани (чизиқли алгебра, эҳтимоллар назарияси, статистика) ўрганадилар.

Асосий фанлар қаторидаги кўникмалар:

• машинали ўқитиш ва чуқур ўқитиш (deep learning) асослари;
• маълумотларни таҳлил қилиш ва визуаллаштириш;
• компьютер тармоқлари ва операцион тизимлар;
• маълумотлар базаси ва дастурий таъминотни ишлаб чиқиш;
• криптография, ахборот хавфсизлиги ва тармоқ ҳимояси;
• тизимлардаги заифликларни аниқлаш (этик хакерлик) ва рақамли криминалистика асослари.

Битирувчи ким бўлади

Битирувчилар қуйидаги касбларда ишлаши мумкин:

• сунъий интеллект ва машинали ўқитиш муҳандиси;
• маълумотлар таҳлилчиси (data scientist);
• ахборот хавфсизлиги мутахассиси;
• тармоқ хавфсизлиги бўйича таҳлилчи (SOC analyst);
• пенетрацион текшириш мутахассиси;
• рақамли криминалистика бўйича мутахассис.

Бошланғич лавозимларда кичик таҳлилчи ёки муҳандис сифатида иш бошлаш, тажриба орттиргач эса етакчи мутахассис ёки лойиҳа раҳбари даражасига кўтарилиш мумкин.

Қаерда ишлаш мумкин

Рақамлаштириш жараёни туфайли бу соҳа мутахассисларига Ўзбекистонда эҳтиёж мавжуд. Улар қуйидаги ташкилотларда фаолият юритиши мумкин:

• ахборот технологиялари (IT) компаниялари ва дастурий таъминот ишлаб чиқарувчилар;
• банклар ва молия ташкилотлари, бу ерда киберхавфсизлик муҳим аҳамиятга эга;
• телекоммуникация операторлари;
• давлат органлари ва рақамли хизматларни ривожлантирувчи ташкилотлар;
• саноат корхоналари ва компанияларнинг ахборот хавфсизлиги бўлимлари;
• IT паркlardаги стартаплар ва илмий-тадқиқот марказлари.

Кимларга мос

Бу йўналиш қуйидагиларга мос келади:

• математика ва информатикага қизиққан абитуриентларга;
• мантиқий фикрлаш ва муаммоларни ечишни ёқтирадиган ёшларга;
• дастурлашни ўрганишга тайёр ва мустақил ишлашга одатланган талабаларга;
• интернет хавфсизлиги ва рақамли дунё қандай ишлаши билан қизиқадиганларга;
• узоқ муддатли ўқишга ва доимий янгиликларни ўрганишга тайёр шахсларга.

Ота-оналар учун муҳим: бу йўналишда ўқиш сабр ва изчилликни талаб қилади, аммо битирувчилар замонавий ва талабчан соҳада ўз ўрнини топиши мумкин.