O‘zbekistonning eng nufuzli oliy ta’lim muassasalaridan biri hisoblangan Alisher Navoiy nomidagi Toshkent davlat o‘zbek tili va adabiyoti universiteti o‘zbek tilining O‘zbekistonda va xalqaro miqyosda nufuzini oshirish, o‘zbek adabiyoti, folklori, milliy qadriyatlarini targ‘ib etish, O‘zbekistonning jahon sivilizatsiyasidagi munosib o‘rnini ta’minlash bo‘yicha davlat siyosatini hayotga tatbiq etish, o‘zbek tili va adabiyoti bilan bir qatorda o‘zbek xalqining ma’naviyati, tarixi va madaniyati, falsafasini tadqiq etish va ushbu maqsadni amalga oshirish uchun yetuk mutaxassislarni tayyorlaydi.
Universitet O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2016-yil 13-maydagi Farmoniga ko‘ra, Mirzo Ulug‘bek nomidagi O‘zbekiston Milliy universitetning O‘zbek filologiyasi va Nizomiy nomidagi Toshkent davlat pedagogika universitetining O‘zbek tili va adabiyoti fakultetlari bazasida tashkil qilingan.

1918-yilda O‘rta Osiyo davlat universiteti Adabiyot va falsafa fakulteti ochilgan. Ushbu fakultet hozirgi kunda bir nechta mustaqil universitetlar uchun ham asos bo‘lgan. 1921-yilda O‘rta Osiyo davlat universiteti Sharq tadqiqotlari fakulteti tashkil etilgan. Keyinchalik ushbu fakultetdan mustaqil institut va bir nechta fakultetlar ajralib chiqqan. 1935-yilda Toshkent davlat pedagogika instituti tashkil etildi va eng avvalo O‘zbek tili va adabiyoti fakulteti tuzildi. Ayni vaqtda O‘rta Osiyo davlat universiteti ham faoliyat yuritgan. 1942-yili O‘rta Osiyo davlat universitetida Tarix va filologiya fakulteti tashkil etilgan. Ushbu fakultet ko‘plab mashhur olimlar, ijodkorlar uchun markaz hisoblangan. 1950-yillarda Toshkent davlat pedagogika instituti tarkibida Tarix va filologiya fakulteti tashkil etilgan. Ushbu fakultet institutning eng qadimiy va eng yirik fakulteti sanalgan. 1956-yil esa O‘rta Osiyo davlat universiteti Toshkent davlat universiteti deb qayta nomlandi va Filologiya (o‘zbek, rus, roman-german tillari va jurnalistika) fakulteti tashkil etildi. 1998-yilda Toshkent davlat pedagogika institutiga universitet maqomi berildi va O‘zbek tili va adabiyoti fakulteti qayta tashkil etildi.
Toshkent davlat o‘zbek tili va adabiyoti universitetning huzurida 8 ta ixtisoslik bo‘yicha fan doktori (DSc) va falsafa doktori (PhD) ilmiy darajalarini beruvchi ilmiy kengashlar tuzilib, muvaffaqiyatli faoliyat yuritmoqda.
Hozirda universitetda 50 dan ortiq o‘qituvchilar faoliyat yuritadi. Jumladan kitobxonlarning mehrini qozongan Bahodir Karimov, Zulxumor Xolmonova, Anvar Bo‘ronov, Uzoq Jo‘raqulov, Javlon Jovliyev, Qozoqboy Yo‘ldoshov, Dilnavoz Yusupova, Nurboy Jabborov, Olim Usmonov kabi bir qancha professor ustozlar talabalarga ta’lim berishadi.

Bugungi kunda universitetda 17 ta kafedra va quyidagi 4 ta fakultet mavjud:
Universitet Bakalavriat va magistratura bosqichlarida quyidagi yo‘nalishlarda mutaxassislar tayyorlaydi:
Bakalavriat:
Magistratura:
Alisher Navoiy nomidagi Toshkent davlat o‘zbek tili va adabiyoti universitetining Axborot — resurs markazida 10 ming nomdagi 30 mingga yaqin badiiy, ilmiy, ilmiy-ommabop, ijtimoiy — siyosiy adabiyotlar, 300 mingdan ortiq elektron resurslar, 5 mingga yaqin mobile kitoblar mavjud.

Universitetning 50 dan ortiq xalqaro ilmiy muassasalar, ta’lim dargohlari bilan memorandum va shartnomalari mavjud. Xususan, Piskent, Anqara, Yildirim Boyazid, Kultepa, Mashhad, Boku, Gazi kabi universitetlar bilan faol hamkorlik aloqalari o‘rnatilgan.

Alisher Navoiy nomidagi Toshkent davlat o‘zbek tili va adabiyoti universitetida 670 o‘ringa mo‘ljallangan 2 ta talabalar turar joyi (TTJ) mavjud. TTJda doimiy ravishda hayot juda ham qizg‘in. Xususan, ular uchun tashkil etilgan kutubxona 24 soat davomida faoliyat yuritadi. TTJda Wi-Fi hududining tashkil etilishi, qavatlararo tanlovlarning uyushtirilishi va turli xil festivallar, zakovat o‘yinlari o‘tkazilishi, albatta, oltin davrning unutilmas voqealari hisoblanadi.

Agar sizda universitet yuzasidan yana qo‘shimcha savollar tug‘ilgan bo‘lsa quyidagi manzilga va raqamlarga murojaat qilishingiz mumkin.
Sizning adabiyotga mehringiz o‘zgacha bo‘lsa bu oliy ta’lim muassasasi aynan siz uchun!
Ma’mura To‘rayeva tayyorladi
#Oliygohlar