Filologiya va tillarni oʻqitish: arab tili

Bu yo'nalishda nima o'qitiladi

Filologiya va tillarni o‘qitish: arab tili yo‘nalishida talabalar arab tilini chuqur o‘rganadi. Dastur tilni amaliy egallash bilan birga uning nazariy asoslarini ham qamrab oladi. Asosiy fanlar qatoriga arab tili grammatikasi, leksikologiya, stilistika va nutq madaniyati kiradi. Talabalar arab adabiyoti va arab mamlakatlari tarixi hamda madaniyati haqida ham bilim oladi.

Og‘zaki va yozma nutq ko‘nikmalariga alohida e’tibor qaratiladi: tinglab tushunish, suhbatlashish, matn o‘qish va mustaqil insho yozish. Tarjima asoslari hamda amaliy tarjima mashg‘ulotlari dasturning muhim qismi hisoblanadi. Bundan tashqari, pedagogika, til o‘qitish metodikasi va ta’lim texnologiyalari bo‘yicha fanlar talabalarni o‘qituvchilik kasbiga tayyorlashda yordam beradi.

Ushbu ta’lim O‘zbekistonning quyidagi oliy ta’lim muassasalarida olib boriladi: Andijon davlat chet tillari instituti; O‘zbekiston davlat jahon tillari universiteti; O‘zbekiston jurnalistika va ommaviy kommunikatsiyalar universiteti; O‘zbekiston xalqaro islomshunoslik akademiyasi; Samarqand davlat chet tillar instituti; Toshkent davlat sharqshunoslik universiteti.

Bitiruvchi kim bo'ladi

Yo‘nalishni tamomlagan bitiruvchi arab tilini mukammal biladigan mutaxassis bo‘ladi. Ular quyidagi kasb va lavozimlarda ishlashi mumkin:

• arab tili o‘qituvchisi (maktab, litsey, kollej va oliy ta’lim muassasalarida);
• tarjimon yoki muharrir;
• sharhlovchi, jurnalist yoki ommaviy axborot vositalari xodimi;
• xalqaro munosabatlar, diplomatiya va konsullik sohasida mutaxassis;
• gid-tarjimon yoki turizm sohasi xodimi;
• ilmiy tadqiqotchi va filolog.

Qayerda ishlash mumkin

Arab tilini biladigan mutaxassislar uchun turli sohalarda imkoniyatlar keng. Bitiruvchilar quyidagi tashkilotlarda ishlashi mumkin:

• umumta’lim maktablari, akademik litsey va kasb-hunar kollejlari;
• oliy ta’lim muassasalari va ilmiy tadqiqot institutlari;
• tarjima markazlari, nashriyotlar va matbaa tashkilotlari;
• ommaviy axborot vositalari va televideniye;
• tashqi ishlar tizimi, elchixonalar va xalqaro tashkilotlar;
• turizm kompaniyalari, mehmonxonalar va xizmat ko‘rsatish sohasi;
• xususiy kompaniyalar, banklar va savdo-iqtisodiy hamkorlik tashkilotlari;
• diniy-ma’rifiy va madaniy tashkilotlar.

Arab mamlakatlari bilan iqtisodiy va madaniy aloqalar rivojlanishi tufayli bu til bilimi turli sohalarda qadrlanadi. Qo‘shimcha til bilimlari va tajriba imkoniyatlarni yanada kengaytiradi.

Kimlarga mos

Bu yo‘nalish tillarga qiziqadigan, yangi so‘z va grammatik qoidalarni o‘rganishdan zavq oladigan abituriyentlarga mos keladi. Quyidagi xususiyatlar sizga yaqin bo‘lsa, bu yo‘nalishni ko‘rib chiqishga arziydi:

• chet tillarini o‘rganishga qiziqish va sabr-toqat;
• so‘zlarni eslab qolish qobiliyati;
• adabiyot, tarix va madaniyatga qiziqish;
• yaxshi og‘zaki va yozma nutq;
• boshqa xalqlar bilan muloqot qilishga tayyorlik;
• o‘qituvchilik yoki tarjimonlik kasbini tanlashni rejalashtirayotganlar.

Arab tilini o‘rganish uzoq muddatli mehnat talab qiladi, shu sababli muntazam mashq qilishga va mustaqil ishlashga tayyor bo‘lish muhim.