Ҳозирги кунда "қизил диплом"ни олиш, аксарият талабалар учун нафақат олий таълимни муваффақиятли тугатишнинг рамзи, балки кўплаб имкониятлар очувчи сеҳрли калитга айланиб бормоқда. Бироқ, бу ўз-ўзидан қандайдир имтиёзларни келтиради деб ўйлаш — ҳақиқатга ёндашмасликдир. Ўқувчилар, айниқса бакалавриатни юқори балл билан тугатганлар, кўпинча бу дипломнинг уларга магистратурага кириш, ишга жойлашиш ёки бошқа афзалликлар беришини кутадилар. Аммо ҳақиқат бошқа.

   "Қизил диплом"нинг дастлабки мақсади ўз эгасига ҳеч қандай махсус афзалликлар яратиш эмас эди. У фақатгина юқори натижаларга эришган талабалар учун "имтиёзли диплом" сифатида берилиши керак эди. Аммо бугунги кунда бу дипломни олишга интилиш, аслида, нафақат билимни ўрганиш ёки юксалишга бўлган истакни акс эттиради, балки нотўғри ва қиёсий мотивацияларни ҳам кучайтиради.

    Кўп ҳолларда, талаба "қизил диплом"ни олиш орқали шунчаки обрўни оширади деб ўйлайди. Лекин, реал ҳаётда, унинг йирик бирор фойдаси йўқ. Магистратурага кириш ёки йирик компанияга ишга жойлашишда «қизил диплом» ҳеч қандай устунлик бермайди. Бунинг ўрнига, ўқувчиларга ҳақиқий илм ва амалий кўникмаларни ривожлантиришга интилиш зарур. Юртимиздаги олий таълим тизими эса баъзан «қизил диплом» ортидан ортиқча мотивация яратиб, уни фақат формал таълим сифатида қабул қилишни кўрсатмоқда.

    Шу боис, таълим тизими фақатгина юқори балл ёки обрў учун курашишга эмас, балки илм олишнинг ҳақиқий ва чуқур йўналишларига йўналтирилиши керак. Ёшларимизни юксак мақсадларга интилишга ундаш, уларнинг креативликларини ошириш ва уларни ижтимоий ҳаётга тайёрлаш зарур. "Қизил диплом"нинг асосий мақсади, аслида, нафақат юқори балл олиш, балки билимни чуқур ўзлаштириш ва уни амалда қўллашга тайёр бўлишдир.

   Агар биз таълим тизимида ҳақиқий билим олишни, кадрларни тайёрлашни асосий мақсад қилиб қўйсак, "қизил диплом"га қизиқиш камаяди. Яна бир муҳим жиҳат — бу коррупцияга қарши кураш. Афсуски, баъзи талабалар юқори балл олиш ва «қизил диплом» олиш учун нохолис йўлларга боришади, бу эса жамиятда ноҳақлик ва коррупцияни янада кучайтиради. Бу тизимни ривожлантиришда эса ҳақиқатда мақсад — билимли ва самимий ёшларни тарбиялаш, уларни соҳада ўз ўрнини топишига ёрдам беришдир.

    Келинг, ўқишни муваффақиятли якунлашни фақатгина диплом олишга қаратилган эмас, балки мустаҳкам билим олиш ва юртимиз равнақи учун ишлашга асослантирайлик. Юртимиздаги таълим тизимининг ўзгариши ва коррупцияни бартараф этиш учун ҳам "қизил диплом" атамасининг ортида яширинган нохолис ниятларни рад этиш зарур.

    Энди, талабалар ҳақиқатан ҳам таълимни олиш учун эмас, балки унинг нақадар муҳимлигини англаб, ўз билимлари орқали жамиятга хизмат қилишни мақсад қилиб қўйсалар, энг асосий ютуққа эришган бўлардик.

   Сизнингча, таълим тизимини қандай қилиб талабалар учун ҳақиқий мақсадларга йўналтириш мумкин?

 Маъмура Тўраева тайёрлади